De historie van de bijzondere Begraafplaats Baarlo De historie van de bijzondere Begraafplaats Baarlo

Baarlo betekent; woest bos. De oudste vermelding van de plaatsnaam Baarlo dateerde 12 maart 1281, waarin  Gerard van Veen en zijn vrouw Hilla en kinderen behoorlijke uitkeeringe bekennen van het klooster ter Hunnepe (bij Deventer) ontvangen van de goederen in Barle.

Hebben we hier het eerste begin van de kerkbouw? We weten het niet.
In het jaar 1336 zou bij de Baerle Sijle (Baarlose sluis) een veldslag tussen de Geldersen en de Friezen geleverd zijn, die de Friezen verloren. Waarbij 2000 doden vielen. Ook is vermeld dat in 1476 wordt geld uitgetrokken voor de betimmering van de Kapel te Baerle aan de Cuijnderdijck, toen stond de kapel er dus al.  Wel weten we dat de kapel onder de parochie van Vollenhove stond, en dat de pastoor van Vollenhove de zon- en heiligendagen hier de mis moest bedienen.

In het eerste deel der bronnen van de Kerkelijke rechtspraak in het Bisdom Utrecht (Mr S. Muller Hzn) 16e eeuw, toen er geestelijke goederen toe behorende “ad capelam in Bearle (tot de kapel Baarlo) ”juxta aggerem Cunderdijeck sitam” (aan de Kuinderdijk gelegen), infra metas sius terminos parochialis eccliesie in Vollenhoe, (binnen  het gebied ofwel de parochiale grenzen der Kerk in Vollenhove 8 Maij 1529.
 
Ook  Blokzijl en omstreken gingen hier te kerke toen de kapel na de reformatie, eind 16e eeuw onder de Gereformeerde Kerk van Blokzijl kwam. Als echter  Blokzijl zijn eigen kerk klaar heeft, dient de kapel voor begraafplaats.

In 1774 word tussen Blokzijl en “volmachten van Kuijnderdick en Baarlo” een convenant (overeenkomst) opgericht, waarbij de goederen der Hervormden in Baarlo, zijn overgegaan, gecedeerd (afgestaan) en getransporteerd ten nutte en profijte van de Hervormde Kerk te Blokzijl.
 
In de eerste helft der 19e eeuw valt het  einde  van de geschiedenis der Baerlinger Kapel.
Na de stormramp van 1825, was de  Kapel erg beschadigd. Op 20 december 1836 wordt in de vergadering van kerkvoogden en notabelen, voorgesteld, daar de kerk van Baarlo geen fondsen ter herstelling voor handen had, om de dezelve maar voor afbraak te verkopen.
Zo wordt dan de Kerk (Kapel) voor de somma van 500 gulden verkocht aan Heemraadschap van Vollenhove, die hem vervolgens afbreekt. Enkel een paar poeren zjin de laatste getuigen van de Kapel  op het Kerkhof.


 
Bronnen:
Bisschoppelijk archief Utrecht
Gemeentelijk archief Kampen
Ds D.J.F.Westenburg archief Herv. Kerk Blokzijl.
 
 
De begraafplaats is (was) ingedeeld in klassen en wel vanaf het hek tot aan het middenpad 1e klasse 187 graven. Achter het pad twee rijen achter elkaar 2e klasse 67 graven. Aan de oostelijke kant naast de 1e klasse 4 graven naast elkaar 3e klasse zijn 39 graven. Achter op de begraafplaats en achter de 2e klasse, twee rijen achter elkaar 4e klasse 61 graven. In totaal zijn er 354 graven aanwezig, allen twee diep. Er worden nu geen grafrechten meer naar klasse verkocht. Er is nu geen klasse verschil meer.
De begraafplaats blijft natuurlijk waar deze is. Maar gemeentelijk is het vaak veranderd. Eerst onder de gemeente Ambt Vollenhove,  dan Blokzijl, daarna IJsselham en sinds 2002 is het de gemeente Steenwijkerland.
Als eigendom is er vaak een wijziging geweest. Eerst onder de Rooms-Katholieke, dan Gereformeerde kerk daarna de Hervormde kerk en nu de Protestantse Kerk Nederland.
terug